Urlop na żądanie - czy pracodawca zawsze musi się zgodzić?

Sobota, 5 listopada 2016 (05:57)

Przed nami kolejny tzw. "długi" weekend w tegorocznym kalendarzu dni ustawowo wolnych od pracy. Część z nas nie chcąc wcześniej prosić pracodawcy o urlop, zadzwoni w poniedziałek rano do swojego przełożonego z informacją: "biorę urlop na żądanie". Zatrudnieni są zwykle przekonani, że ten rodzaj urlopu należy im się zawsze, kiedy tego potrzebują, a pracodawca nie może im go odmówić. W praktyce nie jest to jednak takie oczywiste.

Zdjęcie

Urlop na żądanie - czy pracodawca zawsze musi się zgodzić? /123RF/PICSEL
Urlop na żądanie - czy pracodawca zawsze musi się zgodzić?
/123RF/PICSEL

W roku kalendarzowym pracownikowi przysługują 4 dni tak zwanego "urlopu na żądanie". Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy (dalej w tekście: "KP"), pracodawca zobowiązany jest udzielić takiego urlopu na prośbę pracownika zgłoszoną najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu. Takie sformułowanie przez niektórych pracowników interpretowane jest jako informacja, że urlop na żądanie właściwie nie wymaga zgody pracodawcy.

- Pracownicy stoją zwykle na stanowisku, że istotą urlopu na żądanie jest właśnie brak konieczności uzyskiwania zgody pracodawcy. Sąd Najwyższy, w swoich wyrokach dotyczących spraw pracowniczych, zwracał jednak uwagę, że nieprzypadkowo w art. 1672 KP zostało użyte sformułowanie "udzielić urlopu". Wskazuje ono jednoznacznie, że podobnie jak w przypadku pozostałych urlopów, do jego rozpoczęcia konieczne jest wcześniejsze wyrażenie zgody przez pracodawcę Przepis co prawda nie precyzuje wprost, w jakiej porze dnia należy poinformować pracodawcę o chęci skorzystania z urlopu na żądanie. Przyjmuje się jednak, że należy to zgłosić przed godziną przewidywanego rozpoczęcia pracy według obowiązującego harmonogramu. Taka interpretacja jest spójna z obowiązkiem organizowania pracy w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu pracy, nałożonym na pracodawcę za pośrednictwem art. 94 pkt 2 KP - podkreśla adw. Rafał Wyziński, koordynator Departamentu Prawa Pracy w kancelarii RK Legal.

Reklama

Pracodawca może się zabezpieczyć

Dla pracodawcy, który zgodnie z prawem, o nieobecności pracownika może dowiedzieć się w ostatniej chwili, pomocne może okazać się doprecyzowanie tej kwestii w regulaminie pracy. Można przyjąć rozwiązanie, by w danym zakładzie pracy chęć wykorzystania urlopu na żądanie należy zgłosić do konkretnej godziny. Jest to zgodne z zaprezentowanym powyżej stanowiskiem SN w tej kwestii.

- Powyższe rozważania pokazują, że rozpoczęcie urlopu na żądanie bez uzyskania zgody pracodawcy lub zbyt późne zgłoszenie takiej chęci (tzn. po rozpoczęciu godziny pracy) może być potraktowane jako nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy. A to może skutkować nawet - w skrajnych przypadkach - rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika - dodaje adw. Rafał Wyziński.

Nie oznacza to oczywiście, że pracodawca może odmówić zgody na urlop na żądanie w każdej sytuacji. Mając na uwadze przywołany na początku przepis, pracodawca, co od zasady, nie powinien sprzeciwiać się wnioskowi pracownika. Nie można jednak zapominać, że taki wniosek musi być oceniany także w świetle zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia tego prawa (art. 8 k.p.). Może zatem dojść do sytuacji, gdy urlop na żądanie jest zgłaszany np. w celu sparaliżowania organizacji pracy. W takich sytuacjach pracodawca będzie uprawniony do odmowy wyrażenia zgody na wniosek pracownika. Odmowa ta powinna być przez pracodawcę wyrażona w sposób wyraźny i niebudzący wątpliwości. Z kolei w przypadku, gdy pracodawca nie udziela odpowiedzi po zgłoszeniu przez pracownika chęci skorzystania z urlopu na żądanie, można uznać, że zgoda na taki urlop została wyrażona.

Jak zgłosić żądanie udzielenia urlopu?

Przepisy kodeksowe nie regulują również formy zgłaszania przez pracownika żądania udzielenia urlopu. Żądanie takie może zostać zgłoszone w dowolnej formie - ustnej, telefonicznej, pisemnej, elektronicznej. Jednak dla celów dowodowych najbezpieczniej jest zgłosić takie żądanie w formie pisemnej. Ponieważ konsekwencje niedochowania procedury zgłaszania żądania o udzielenie urlopu mogą być dla pracownika szczególnie dotkliwe, należy zawsze uzyskać - choćby dorozumianej - zgody pracodawcy na taki urlop.

Artykuł pochodzi z kategorii: Kategoria główna

 
POLECANE zwiń